JavaScript में तीन लॉजिकल ऑपरेटर्स
JavaScript में तीन मुख्य लॉजिकल ऑपरेटर्स हैं: || (OR), && (AND), ! (NOT)।
1. AND ऑपरेटर (&&)
दोनों एक्सप्रेशन्स सत्य होने पर ही true लौटाता है। शॉर्ट-सर्किट इवैल्यूएशन: यदि पहला फाल्सी है, तो दूसरा चेक नहीं किया जाता।
उदाहरण
<html> <body> <p id="demo"></p> <script>
var a = 200;
var b = 300;
document.getElementById("demo").innerHTML =
(a > 100 && b < 500) + "<br>" + // true && true = true
(a < 100 && b < 50); // false && ... = false (दूसरा चेक नहीं)
</script> </body> </html>
आउटपुट
true false
2. OR ऑपरेटर (||)
कम से कम एक एक्सप्रेशन सत्य होने पर true लौटाता है। शॉर्ट-सर्किट: पहला ट्रूथी मिलने पर रुक जाता है।
उदाहरण
<html> <body> <p id="demo"></p> <script>
var x = 200;
var y = 300;
document.getElementById("demo").innerHTML =
(x == 200 || y == 300) + "<br>" + // true || true = true
(x == 200 || y == 0) + "<br>" + // true || false = true
(x == 0 || y == 0); // false || false = false
</script> </body> </html>
आउटपुट
true true false
3. NOT ऑपरेटर (!)
बूलियन मान को उलट देता है।
उदाहरण
<html> <body> <p id="demo"></p> <script>
var x = 200;
var y = 300;
document.getElementById("demo").innerHTML =
!(x < y) + "<br>" + // !(true) = false
!(x > y); // !(false) = true
</script> </body> </html>
आउटपुट
false true
उन्नत उपयोग: शॉर्ट-सर्किट के साथ डिफ़ॉल्ट मान
<script> // OR से डिफ़ॉल्ट मान var name = userName || "अतिथि"; // AND से कंडीशनल एक्सेक्यूशन isLoggedIn && showDashboard(); // Nullish coalescing (ES2020) - केवल null/undefined के लिए var name = userName ?? "अतिथि"; </script>
प्रीसिडेंस ऑर्डर
!(सबसे उच्च)&&||(सबसे निम्न)